งานฌาปนกิจ
การจัดงานศพในภาคเหนือ “พิธีส่งสการ”
Dec
สารบัญ
งานฌาปนกิจภาคเหนือ
การจัดงานศพ รวมไปถึงงานฌาปนกิจตามความเชื่อของคนไทย จะมีวิธีการและขั้นตอนที่แตกต่างกันในแต่ละท้องถิ่น พิธีการเผาศพของชาวล้านนาเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมและประเพณีที่มีเอกลักษณ์ของคนไทยภาคเหนือ อีกทั้งยังมีขั้นตอนและรายละเอียดแตกต่างจากภาคอื่น ๆ ส่วนจะแตกต่างอย่างไร บทความนี้มีคำตอบ
การจัดงานศพในภาคเหนือ
งานฌาปนกิจในภาคเหนือ จะมี “พิธีส่งสการ” ที่ใช้เรียกพิธีปลงศพ ซึ่งเป็นวัฒนธรรมล้านนาหรือพิธีกรรมท้องถิ่นที่ยังคงรักษาไว้ได้ คำว่า ส่งสการ หมายถึง “การทำให้ลุล่วงไป” หรือ “การทำให้สมบูรณ์” สำหรับการจัดงานศพตามพิธีกรรมความเชื่อ มีเอกลักษณ์ที่แตกต่าง ดังนี้
1. ลักษณะและขั้นตอนการจัดงานศพ พิธีกรรมจะผสมผสานความเชื่อทั้งพุทธ ผี พราหมณ์ และไสยศาสตร์
2. มีการจัดสร้างปราสาททำจากไม้ฉำฉา หรือปราสาทที่นำโต๊ะเก้าอี้มาประดับให้สวยงาม
(ประสาทประเภทนี้เมื่อเผาเสร็จแล้วสามารถนำไปถวายวัดได้) การสร้างปราสาทก็เพื่อนำศพตตั้งขึ้น เชื่อว่าเป็นการให้เกียรติผู้ตาย
3. ฌาปนสถานหรือป่าช้าที่ชาวล้านนาใช้ประกอบพิธีเผาศพ เรียกว่า ป่าเหี้ยว เป็นการเผากลางแจ้งปัจจุบันงานฌาปนกิจมีการเผาในเมรุที่วัดมากขึ้น
4. การเคลื่อนศพไปยังป่าช้า เรียก ปอยล้อ จะใช้ตุงสามหางนำขบวน ถือเป็นสัญลักษณ์ของล้านนาคนถือตุงจะสะพายย่ามใส่เสบียง “ข้าวด่วน” สำหรับให้ผู้วายชนม์
5. เมื่อถึงป่าเหี้ยว จะนำศพออกจากโลง ใช้น้ำมะพร้าวล้างหน้าศพ แล้วนำกลับเข้าโลงเพื่อทำพิธีเผา
6. หลังจากงานฌาปนกิจผ่านไประยะหนึ่ง เรียกว่า “ปอยข้าวสังฆ์” มีการสร้าง เฮือนตาน หรือบ้านหลังเล็ก ๆ เป็นบ้านจำลองเพื่อเป็นที่อยู่ให้ผู้ตายในโลกหลังความตาย โดยจะนำสิ่งของที่ผู้ตายชอบ เช่น เสื้อผ้า ที่นอน ของใช้ ใส่ไว้ การสร้างเฮือนตานเป็นการทำบุญเพื่อช่วยให้ผู้ตายไม่ต้องทนทุกข์ทรมาน หลังจากนั้นจะนำสิ่งของเครื่องใช้ไปถวายแด่พระสงฆ์
7. ในงานปอยข้าวสังฆ์ จะมีการละเล่นดนตรี ขับซอ เพื่อให้ภายในงานมีความรื่นเริงมากกว่าเศร้าโศก มีเลี้ยงอาหารแขกที่มาร่วมงาน ลักษณะของพิธีกรรมจะคล้ายกับพิธีกงเต็กของจีน ต่างกันที่ของจีนเป็นเครื่องกระดาษ แต่ล้านนาเป็นสิ่งของจริงๆ หลังจากนำสิ่งของและเฮือนตาล ถวายพระไปแล้ว เจ้าภาพจะทำพิธี “บูชาคืน” เพื่อซื้อคืน เนื่องจากสิ่งของส่วนใหญ่ไม่เหมาะกับพระสงฆ์ เว้นแต่ของอุปโภคบริโภค
ปัจจุบัน งานฌาปนกิจของภาคเหนือ มีการเปลี่ยนแปลงไปตามยุคสมัยและความเจริญที่เปลี่ยนไป จากเดิมที่เป็นกิจกรรมของครอบครัวและชุมชนไปสู่ธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับบริการจัดงานศพ แต้ยังคงมีการสืบทอดค่านิยมดั้งเดิมไว้
ของชำร่วยงานฌาปนกิจที่แนะนำ
ของที่ระลึกงานศพ
ของที่ระลึกงานศพ
ของที่ระลึกงานศพ
ของที่ระลึกงานศพ
เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง
งานฌาปนกิจ และความเชื่อเกี่ยวกับการเข้าร่วมพิธีในงานศพ
สารบัญ งานฌาปนกิจคือ งานฌาปนกิจศพ คืออะไร ความเชื่อเกี่ยวกับงานศพ ความเชื่อการแจกของชำร่วยในงานฌาปนกิจ งานฌาปนกิจคือ การจัดงานศพและงานฌาปนกิจคือพิธีกรรมความเชื่อของคนไทยที่สืบทอดกันมาแต่โบราน โดยคนไทยที่นับถือศาสนาพุทธในแต่ละภูมิภาค การจัดงานศพโดยรวมแล้วจะมีขั้นตอนหลักที่คล้ายคลึงกัน แต่อาจแตกต่างกันบ้างตามความเชื่อของแต่ละท้องถิ่น [...]
Nov
ขั้นตอนพิธีงานศพ และมรรยาทการแต่งกายที่เหมาะสม
สารบัญ พิธีงานศพ ขั้นตอนพิธีงานศพ การเตรียมพิธีงานศพ มรรยาทการแต่งกายไปงานศพ ความแตกต่างของการแต่งกายด้วยสีดำและสีขาวในงานศพ ของชำร่วย พิธีงานศพ งานบำเพ็ญกุศลศพหรืองานฌาปนกิจ เป็นงานอวมงคลที่เจ้าภาพและบุคคลในครอบครัวกำลังอยู่ในความเศร้าโศก สิ่งสำคัญมารยาทในการไปร่วมพิธีงานศพ [...]
Nov
3ขั้นตอนกำหนดงานฌาปนกิจงานอย่างถูกต้อง
สารบัญ กำหนดงานฌาปนกิจ 3ขั้นตอนการจัดงาน และกำหนดงานฌาปนกิจ 1.การเตรียมสิ่งของสำหรับวันฌาปนกิจ 2.กำหนดการในช่วงเช้าวันฌาปนกิจศพ 3.การเก็บอัฐิ กำหนดงานฌาปนกิจ กำหนดงานฌาปนกิจ เป็นพิธีกรรมหนึ่งในการจัดงานศพของคนไทย ทุกขั้นตอนมีความละเอียดอ่อนสื่อถึงความเชื่อต่าง [...]
Oct
งานฌาปนกิจแปลว่าอะไร ความเป็นมา และขั้นตอนที่ควรรู้
สารบัญ งานฌาปนกิจแปลว่า…จัดขึ้นเพื่อไว้? งานฌาปนกิจแปลว่าอะไร ความเป็นมาของงานฌาปนกิจ และขั้นตอนที่ควรรู้ พิธีฌาปนกิจศพในปัจจุบัน – ในอดีต งานฌาปนกิจแปลว่า…จัดขึ้นเพื่อไว้? การจัดงานศพ เป็นการจัดขึ้นเพื่อไว้อาลัยแด่ผู้ที่ล่วงลับ [...]
Nov
